Evcil Hayvanlarla İlişkili Acil Durumlar

Kısa cevap: Evcil hayvanınızda ani kusma, nefes darlığı, kanama, bilinç kaybı, kasılma, karnın şişmesi veya idrar yapamama varsa bu bir acil veteriner durumudur. Yapmanız gereken üç şey var: hayvanı sakin ve güvenli bir yere alın, kanamayı veya soğumayı kontrol altına alın, aynı zamanda veterinerinizi arayıp yolda olduğunuzu haber verin. İlk yardım tedavi değildir; kliniğe ulaşana kadar zaman kazandırır.

Hangi Belirtiler "Hemen Kliniğe" Demektir?

Yeni hayvan sahipleri en çok "beklesem geçer mi?" diye tereddüt eder. Aşağıdaki tabloda beklemenin riskli olduğu durumlar var.

Zehirlenme Şüphesinde İlk Adımlar

1. Hayvanı maddeden uzaklaştırın. Ambalajı, bitkiyi veya kusmuk örneğini saklayın.
2. Veterinere maddeyi, miktarı ve geçen süreyi söyleyin. Bu üç bilgi tedaviyi belirler.
3. Kendi başınıza kusturmaya çalışmayın. Yakıcı maddeler ve petrol türevleri geri gelirken yemek borusunu ve akciğeri yakar.
4. Ağza süt, tuzlu su, yağ veya limon dökmeyin. Bunlar yararlı değil, çoğu zaman zararlıdır.
5. Deriye veya tüye kimyasal bulaştıysa ılık suyla bolca yıkayın, hayvanın yalamasını engelleyin.

Sık görülen riskli maddeler: çikolata, kuru üzüm, soğan-sarımsak, ksilitol içeren sakızlar, ağrı kesici tabletler, fare zehiri, antifriz, ev temizleyicileri, zakkum ve zambak gibi bitkiler. Kediler zambak konusunda özellikle hassastır; tek bir yaprağı yalamak bile böbrek için tehlikelidir.

Kanama ve Yaralanma

• Temiz gazlı bez veya bez parçasıyla yaraya doğrudan bastırın. 3-5 dakika kaldırmadan bekleyin.
• Kan bezi geçtiyse üzerine yeni bez ekleyin; alttakini çıkarmayın.
• Turnike son çare. Yanlış uygulanan turnike uzvu kaybettirir.
• Yaraya pudra, kül, diş macunu, kolonya sürmeyin. Sadece serum fizyolojik veya temiz su uygundur.
• Batmış cisim varsa (dal, cam, ok) çıkarmayın. Etrafını sabitleyip kliniğe gidin.
• Kırık şüphesinde uzvu düzeltmeye uğraşmayın. Sert bir zemine yatırıp taşıyın.

Acı çeken hayvan, en sevdiği insanı bile ısırabilir. Köpekte gazlı bezle burun üstünden gevşek bir ağızlık yapılabilir; ancak nefes darlığı ya da kusma varsa asla ağzı bağlamayın. Kedileri kalın havluya sarmak en güvenli yöntemdir.

Sıkışma, Boğulma ve Tıkanma

• Kafa, pati veya boyun bir yere sıkıştıysa önce hayvanı sabitleyin, panikle çekiştirmeyin. Sabun veya sıvı yağ kaydırıcı olarak işe yarar.
• Tasma bir yere takılıp boğulma yaratıyorsa tasmayı hemen kesin veya çıkarın.
• Boğazda cisim varsa ağzı açıp görebiliyorsanız alın. Görmediğiniz yere parmak sokmak cismi daha derine iter.
• Küçük hayvanı baş aşağı tutup sırtına omuz araları hizasından birkaç kez vurmak, cismi çıkarabilir.
• Balık kancası, iğne-iplik ve olta takılmasında iplik asla çekilmez; bağırsak yaralanması yapar.

Sıcak Çarpması ve Donma

Yazın araçta bırakılan ya da öğle saatinde yürüyüşe çıkarılan hayvan hızla ısınır. Belirtiler: aşırı soluma, koyu kırmızı dil, sendeleme, kusma.

1. Gölgeye alın.
2. Ilık suyla (buzlu su değil) pati, kasık ve boyun bölgesini ıslatın.
3. Vantilatör veya hava akımı sağlayın.
4. İçmek isterse az miktarda su verin, zorlamayın.
5. Belirtiler geçse bile veterinere gidin; iç organ hasarı sonradan ortaya çıkabilir.

Kışın ise donma ve hipotermi riski var. Titreyen, uyuşuk hayvanı battaniyeye sarın, ısıyı kademeli yükseltin. Doğrudan sıcak su torbası ya da fön cilde temas etmesin. Mevsimsel korunma önlemlerini sitedeki sıcak hava ve kış bakımı rehberlerinde ayrıntılı bulabilirsiniz.

Evde Bulundurmanız Gereken Acil Çanta

• Steril gazlı bez, sargı bezi, kendinden yapışkanlı bandaj
• Serum fizyolojik (göz ve yara yıkamak için)
• Küt uçlu makas, cımbız, tek kullanımlık eldiven
• D